Finansal Kiralama, Faktoring, Finansman ve Tasarruf Finansman Şirketlerince Kullanılacak Uzaktan Kimlik Tespiti Yöntemlerine ve Elektronik Ortamda Sözleşme İlişkisinin Kurulmasına İlişkin Yönetmelik

21.11.2012 tarihli ve 6361 sayılı Finansal Kiralama, Faktoring, Finansman ve Tasarruf Finansman Şirketleri Kanununun 22.maddesinin birinci fıkrası, 38.maddesinin ikinci fıkrası ve 39.maddesinin üçüncü fıkrası kapsamında finansal kiralama, faktoring, finansman ve tasarruf finansman şirketleri tarafından yeni müşteri kazanımında ve müşteri kimliğinin doğrulanmasında kullanılabilecek uzaktan kimlik tespiti yöntemlerini belirlemek üzere Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurulu (BDDK) tarafından 11.01.2022 tarihinde Resmi Gazete’de "Finansal Kiralama, Faktoring, Finansman ve Tasarruf Finansman Şirketlerince Kullanılacak Uzaktan Kimlik Tespiti Yöntemlerine ve Elektronik Ortamda Sözleşme İlişkisinin Kurulmasına İlişkin Yönetmelik" yayımlanmıştır. Yönetmelik yayımı tarihinden bir ay sonra yürürlüğe girecektir.

Bu Yönetmeliğin amacı, finansal kiralama, faktoring, finansman ve tasarruf finansman şirketleri (“Şirketler”) tarafından yeni müşteri kazanımında kullanılabilecek uzaktan kimlik tespiti yöntemlerine ve müşteri kimliğinin tespit edilmesini müteakip sunulacak hizmetlere yönelik olarak (mesafeli olsun – olmasın) bir bilişim veya elektronik haberleşme cihazı üzerinden yazılı şeklin yerine geçecek şekilde ya da mesafeli olarak sözleşme ilişkisinin kurulmasına yönelik usul ve esasları düzenlemektir. Özetle finansal kiralama, faktoring, finansman ve tasarruf finansman şirketleri uzaktan kimlik tespiti ve elektronik ortamda sözleşme yapabilecektir.

Yönetmelik’in “Süreç başlatılmadan önce uyulması gereken genel ilkeler” başlıklı 4. maddesinde;

• Uzaktan kimlik tespitinin müşteri temsilcisi ile kişinin; fiziksel olarak aynı ortamda bulunmasına gerek olmadan, görüntülü görüşmesi ve birbiriyle iletişim kurması ile yapıldığı,

• Sürecin kişi tarafından başlatılması, bilgi teknolojileri tarafından uygulanan kontroller ile devam ettirilmesi ve müşteri temsilcisi tarafından yapılacak onaylama ve ek kontroller ile tamamlanması gerektiği,

• Sağlayıcıların ve üreticilerin Türkiye’de müdahale ekiplerinin bulunması gerektiği,

• Süreç dokümanları oluşturulması ve sürecin etkinliği test edilerek sonuçlarının yazılı hale getirilmesi gerektiği,

• Uzaktan kimlik tespiti sürecinin yılda en az iki defa gözden geçirilmesi ve gerekli hallerde sürecin geliştirilmesi amacıyla güncellemelerin yapılması gerektiği,

belirtilmiştir.

Yönetmelik’in “Uzaktan kimlik tespitini yapacak müşteri temsilcisi ve çalışma ortamı” başlıklı 5. maddesinde;

• Uzaktan kimlik tespitinin görüntülü görüşmeni eğitim almış müşteri temsilcisi tarafından gerçekleştirileceği,

• Müşteri temsilcisinin, uzaktan kimlik tespiti sürecine ilişkin yılda en az bir defa ve her bir güncelleme sonrasında kişisel verilerin korunması mevzuatı da dâhil olmak üzere eğitim alması gerektiği,

Kişiye güven vermesi için müşteri temsilcisinin şirket adına çalıştığını yansıtacak şekilde uygun bir ortam oluşturulması gerekmekdiği,

• Engelli kişilere hizmet verebilmek amacıyla en az bir müşteri temsilcisine gerekli eğitimlerin verilmesi gerektiği,

belirtilmiştir.

Yönetmelik’in “Sürecin başlatılması ile uyulması gereken genel ilkeler” başlıklı 6. maddesinde;

• Görüntülü görüşme başlamadan önce kişinin başvurusu uzaktan kimlik tespiti yapılması, risk değerlendirmesi yapılması, risk değerlendirmesi sonucunda gerekiyorsa görüntülü görüşme sürecinin sonlandırılacağı,

• Kişinin uzaktan kimlik tespitinin yapılması amacıyla sadece biyometrik verisinin kullanılabileceği ve kişinin buna dair açık rızasının elektronik ortamdan kayıt altına alınacağı;

belirtilmiştir.

Uzaktan kimlik tespiti sürecinde beyaz ışık altında görsel olarak ayırt edilebilen güvenlik ögelerine, fotoğraf ve ıslak imzaya sahip olan kimlik belgesi kullanılması gerektiği ve buna ilişkin detaylar Yönetmelik’in 7. maddesinde düzenlenmiştir.

Uzaktan kimlik tespiti sürecinin tamamı, sürecin tüm adımlarını içerecek ve denetlenebilir olmasını sağlayacak şekilde kayıt altına alınacak ve saklanacaktır. Kişilere ya da üçüncü bir tarafa yükümlülük doğuran işlemlerde itiraz halinde ispat yükümlülüğünün de sorumlu şirkette olacağı Yönetmelik’in önemli düzenlemelerindendir.

Yönetmelikte yer alan şartlar dâhilinde uzaktan kimlik tespitinin yapılmasını müteakiben, mesafeli olsun olmasın bir sözleşme ilişkisi kurulabilmesi için; sözleşmenin bütün şartlarının, internet veya mobil hizmet kanalları üzerinden müşteriye iletilmesi, müşterinin sözleşmeyi kuran irade beyanının müşteriye özgü şifreleme gizli anahtarı ile imzalanarak şirkete iletilmesi gerekmektedir.

Son olarak 7.500 TL tutarını aşmayan işlemlerde bu Yönetmelikte ifade edilen müşteri temsilcisinin yapacağı işlemlerin yapay zekâ temelli yöntemler ile yapılabilmesine ilişkin esasları belirlemeye BDDK’nın yetkili olduğu düzenlenmiştir.

Bülten içeriği genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Detaylı bilgi ya da spesifik sorun veya sorularınız için hukukçunuza danışınız.

Detaylı bilgi için;